عبد الحسين بن محمد حسن طبيب تبريزى
266
مطرح الأنظار في تراجم أطباء الأعصار وفلاسفة الأمصار ( فارسى )
1 بولس الفيلسوف - در كتاب ناسخ التواريخ فرمايد حكيم مزبور از حكماى يونان است در فن طبيعى مهارتى داشته و از فن طب نيز بهرهور بوده اما اطبا او را ضعيف الرأى دانند و ارسطو اقوال او را ردّ نموده و جالينوس نيز سخنهاى ارسطو را كه بر ردّ بولس است توضيح و تقويت فرموده موافق نوشتهء آن مورخ نحرير زمان اين حكيم سيصد و نود سال ( 390 ) پيش از ميلاد بوده * 2 1 بولس القوابلى - غريغوريوس طبيب عهد هلاكوخان در تاريخ خود نويسد اين حكيم از اطباى عهد عمر بن الخطاب خليفهء دويم بوده بعلل رحم و امراض حوامل نيك بصيرت داشت چنانچه قابلههاى آن عصر پيش او آمده و از علاج امراض حادثهء نسوان سؤال نموده و بدستورالعمل او رفتار مىكردند لذا ببولس قوابلى مشهور شد و آن طبيب هنرمند با يحياى نحوى اسكندرانى معاصر بوده سال وفاتش به نظر نرسيد از تأليفات او كتابى است در طب مشتمل بر نه مقاله كه حنين بن اسحق آن را به عربى ترجمه كرده و هم كتابى موسوم به ( علل النسا ) از آن حكيم معروف است * 2 1 بهأ الدولة الطبيب الرازى - اسم وى جايى ديده نشد و در كتب اطبأ بلقب بهأ الدوله مشهور است و او از اطباى اوايل مائه دهم هجرى و پسر مير قوام الدّين قاسم نوربخش مىباشد تولد اين طبيب هنرمند در شهر رى بوده و هم در آنجا نشو و نما يافته كتاب ( خلاصة التجارب ) كه از كتب معتبره طبيّه است از تأليفات آن طبيب اريب است تاريخ وفاتش جايى ديد نشد ولى موافق نوشتهء كشف الظنون كتاب مزبور را در سنهء سبع و تسعمائه بتحرير آورده * 2 1 بيادق - از اطباى عصر انوشيروان عادل است در فنون فلسفه و طب نادرهء روزكار خويش بود چنانچه او را بعد از اطباى ثمانيهء مشهوره كه شرح حالشان در اين كتاب كرارا مسطور افتاد بر عموم اطبا ترجيح دادهاند و نهم طبيب از اطباى مؤسسين طب شمردهاند * فاضل مورخ معاصر در كتاب ناسخ التواريخ كويد او را كتابى است در قوانين اكل و شرب كه بنام انوشيروان عادل تأليف نموده و در آن كتاب اندرزى درج كرده كه مضامين اندرز او را شيخ الرئيس ابو على بن سينا بنظم درآورده